Γεωργία και κτηνοτροφία µικρής κλίµακας

Το αγροτικό µοντέλο που επιβλήθηκε κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα, είχε αρνητικό αντίκτυπο σε πολλά επίπεδα: κατασπατάληση πόρων, καταστροφικές επιπτώσεις για το κλίµα, το περιβάλλον, τους εργαζοµένους, τους αγρότες και τους καταναλωτές, οµογενοποίηση των περιοχών και καταστροφή της βιοποικιλότητας.
Το εξαγωγικό µοντέλο γεωργικής παραγωγής οδήγησε στην εµπορευµατοποίηση της γεωργικής δραστηριότητας και στη δηµιουργία υπερκερδών για τη βιοµηχανία τροφίµων. Στον αντίποδα αυτών των πρακτικών, παραµένει ζητούµενο η διατροφική ασφάλεια και η παγκόσµια ειρήνη.
Το γαλλικό αγροτικό συνδικάτο Confédération Paysanne (µέλος της La Via Campesina) επιχειρεί να αναπτύξει ένα εναλλακτικό αγροτικό µοντέλο, βασικές αρχές του οποίου είναι:
Αυτονοµία επιλογών: Ορίζει την ικανότητα του κάθε παραγωγού να διαµορφώνει τις επιλογές του. Αφορά τον τρόπο λήψης αποφάσεων στο αγρόκτηµα, βάσει των οικονοµικών και τεχνικών δεδοµένων της αγροτικής εκµετάλλευσης. Αυτονοµία στο γεωργικό τοµέα δεν σηµαίνει απαραιτήτως αυτάρκεια. Αντιθέτως, η αυτονοµία στηρίζεται σε µεγάλο βαθµό στη λογική της συµπληρωµατικότητας µε άλλους φορείς. Ως εκ τούτου συµβάλλει στη µεγιστοποίηση της αξίας του ανθρώπινου δυναµικού, των τεχνικών και οικονοµικών πόρων σε τοπικό επίπεδο. Για παράδειγµα, προωθούνται αυτόνοµες πρακτικές όπως η αυτοκαλλιέργεια ζωοτροφών και τα δίκτυα «χωρίς µεσάζοντες» για τη διάθεση των προϊόντων.

Κατανοµή παραγωγής: Μια δίκαιη κατανοµή του όγκου παραγωγής περιλαµβάνει τον καθορισµό ανώτατων ορίων παραγωγής ώστε να παρέχεται επαρκές εισόδηµα για περισσότερους αγρότες, τόσο για την εργασία τους όσο και από τη χρηµατοδότηση της παραγωγής τους. Για επιτευχθεί αυτό χρειάζονται άλλες αγροτικές πολιτικές για τη διανοµή και ρύθµιση της παραγωγής, και περιορισµός των επιδοτήσεων για τις µεγάλες δοµές µε ταυτόχρονη ενθάρρυνση των µικρών αγροτικών επιχειρήσεων.
Συνεργασία µε τη φύση: Η προστασία του περιβάλλοντος, της βιοποικιλότητας και της πολιτιστικής κληρονοµιάς αποτελούν προτεραιότητες που τα γεωργικά συστήµατα πρέπει να λάβουν υπόψη: η φύση µπορεί να είναι σύµµαχός και εχθρός ανάλογα µε το πώς την προσεγγίζουµε. Το εναλλακτικό γεωργικό µοντέλο έχει διπλό στόχο: να συνδυάσει την αγροτική παραγωγικότητα µε την αειφόρο διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος. Η βιώσιµη γεωργία µπορεί να αυξήσει την
αγροβιοποικιλότηττα, να αντιµετωπίσει την εγκατάλειψη και τη διάβρωση των εδαφών, να ρυθµίσει τις πυρκαγιές, κερδίζοντας σε γονιµότητα του εδάφους, κ.λπ.
Δυνατότητα επέκτασης: Αντικατοπτρίζει κυρίως τις κοινωνικές και οικονοµικές διαστάσεις του αγροτικού τοµέα. Στόχος είναι αγροτικές επιχειρήσεις που αναπτύσσονται εύκολα, ώστε να επιτρέπουν την είσοδο µεγαλύτερου αριθµού και ειδικά νέων αγροτών. Σχετίζεται µε την ποιότητα ζωής και εργασίας στο αγρόκτηµα, την ασφάλεια της ιδιοκτησίας αγροτικής γης, την προσαρµοστικότητα της επιχείρησης σε διαφορετικές συνθήκες και τη συνολική αξία της επένδυσης, ώστε να µην αποτρέπεται η είσοδος νέων αγροτών.
Ποιότητα των προϊόντων: Καθώς πρωταρχική λειτουργία της γεωργίας είναι η παραγωγή τροφίµων σε επαρκή ποσότητα και ποιότητα, διεκδικούνται υγειονοµικά πρότυπα προσαρµοσµένα στη µέθοδο και την κλίµακα της παραγωγής. Σηµαντική είναι η απουσία επικίνδυνων ουσιών από τα αγροτικά προϊόντα – π.χ. χηµικά, αυξητικές ορµόνες, ουσίες από γενετικά τροποποιηµένους οργανισµούς, αντιβιοτικά, τοξίνες, φυτοφάρµακα, βαρέα µέταλλα, ιονίζουσα ακτινοβολία. Η ποιότητα εξαρτάται κυρίως από τις µεθόδους και τα µέσα παραγωγής που χρησιµοποιούνται στο αγρόκτηµα. Η ποιότητα των προϊόντων πρέπει να αναγνωρίζεται και να προσδιορίζεται.
Τοπική ανάπτυξη και δυναµική: Εάν η βιωσιµότητα της γεωργίας που θέλουµε εξαρτάται εν µέρει από τη στάση των πολιτών και των καταναλωτών καθώς και από την αλλαγή των αγροτικών πολιτικών, το οικονοµικό και κοινωνικό µέλλον της κάθε περιοχής εξαρτάται επίσης από τους αγρότες και από τον τρόπο που συµµετέχουν στην τοπική κοινωνία. Εποµένως ενθαρρύνονται οι συλλογικές και κοινωνικές µορφές παραγωγής, δραστηριότητες αγροτουρισµού και τοπικής διανοµής «χωρίς µεσάζοντες», και ο χωροταξικός σχεδιασµός µε στόχο την εγκατάσταση και εξυπηρέτηση περισσότερων αγροτικών δραστηριοτήτων στην ύπαιθρο.
Η γεωργία και η κτηνοτροφία µικρής κλίµακας είναι µια προσέγγιση που συνδυάζει εναλλακτικές αγροτικές πολιτικές καθώς και αλλαγές στο τρόπο παραγωγής και διαχείρισης του αγροκτήµατος. Μας δείχνει ότι τα µικρά αγροκτήµατα σε παραγωγικά ποικιλόµορφες περιοχές είναι αυτά που µπορούν να εξασφαλίσουν τη διατροφική κυριαρχία των λαών, την αξιοπρεπή ζωή για τους αγρότες καθώς και µια αειφόρο σχέση συνεργασίας µε τη φύση.

ΡΩΞΑΝΗ ΜΗΤΡΑΛΙΑ
Συνεργάτιδα στο γαλλικό τµήµα της Via Campesina

Τι είναι η Via Campesina
Η Via Campesina είναι ένα διεθνές κίνηµα εκατοµµυρίων χωρικών, µικρών και
µεσαίων αγροτών, ανθρώπων χωρίς γη, ιθαγενών, µεταναστών και εργατών γης από όλο τον κόσµο. Ιδρύθηκε το 1993 στο Βέλγιο από οµάδα εκπροσώπων αγροτών και αγροτισσών από τις 4 ηπείρους. Την περίοδο εκείνη οι πολιτικές στον αγροτικό χώρο και στην αγροτική βιοµηχανία άρχισαν να παγκοσµιοποιούνται και οι µικροί γεωργοί είχαν ανάγκη να αναπτύξουν και να παλέψουν για ένα κοινό όραµα.
Η Via Campesina υπερασπίζεται τη µικρής κλίµακας βιώσιµη γεωργία ως έναν τρόπο προώθησης της κοινωνικής δικαιοσύνης και αξιοπρέπειας. Εναντιώνεται στην γεωργία που καθορίζεται από τις µεγάλες πολυεθνικές επιχειρήσεις, που καταστρέφει ανθρώπους και φύση.
Στη Via Campesina συµµετέχουν 150 τοπικές και εθνικές οργανώσεις από 70 χώρες της Αφρικής, Ασίας, Ευρώπης και Αµερικής. Εκπροσωπεί περίπου 200 εκατοµµύρια αγρότες. Πρόκειται για ένα αυτόνοµο, πλουραλιστικό και πολυπολιτισµικό κίνηµα, ανεξάρτητο από όποιον πολιτικό, οικονοµικό ή άλλου τύπου οργανισµό. Βασίζεται στην ισχυρή ενότητα και αλληλεγγύη µεταξύ µικρής και µεσαίας κλίµακας παραγωγών από το Βορρά µέχρι το Νότο.
Οι γυναίκες παίζουν καθοριστικό ρόλο στο έργο του κινήµατος. Σύµφωνα µε τον FAO οι γυναίκες παράγουν το 70% της τροφής στον πλανήτη αλλά περιθωριοποιούνται και καταπιέζονται από τον νεοφιλελευθερισµό και την πατριαρχία. Το κίνηµα υπερασπίζεται τα δικαιώµατα των γυναικών και την ισότητα των φύλων σε όλα τα επίπεδα.
Βασικός στόχος του κινήµατος είναι η διατροφική αυτοδυναµία και το σταµάτηµα της καταστροφικής νεοφιλελεύθερης διαδικασίας. Στηρίζεται στην πεποίθηση ότι οι µικροί γεωργοί (χωρικοί, ψαράδες, κτηνοτρόφοι και ιθαγενείς) που αποτελούν περίπου τον µισό πληθυσµό της γης, είναι ικανοί να παράξουν τροφή για τις κοινότητές τους και να θρέψουν τον κόσµο µέσα από έναν αειφόρο και υγιή τρόπο παραγωγής.
Θέτει σε προτεραιότητα την τοπική παραγωγή τροφής και την τοπική κατανάλωση. Αναγνωρίζει σε µια χώρα το δικαίωµα να προστατεύει τους ντόπιους παραγωγούς από φθηνές εισαγωγές, να ελέγχει την παραγωγή της και να διασφαλίζει το δικαίωµα χρήσης και διαχείρισης της γης, των εδαφών, του νερού, των σπόρων, της κτηνοτροφίας και της βιοποικιλότητας σε αυτούς που παράγουν τροφή και όχι στον εταιρικό τοµέα.




Share on Google Plus

About apenanti oxthi

Μια άλλη ματιά στην λεωφόρο των πληροφοριών.