. Μικρό εγκώμιο στην ασυνέπεια



Για πολύ καιρό, υπερασπιζόμουν το δικαίωμα να είμαι αντιφατικός.
Έλεγα ότι ήταν λογικό κι αναμενόμενο ν’ αλλάζεις γνώμη, κι ότι σημασία δεν είχε η αντίφαση από μόνη της, αλλά η συνέπεια.
Διαβάζοντας και ακούγοντας τους δασκάλους, έμαθα ότι “συνέπεια” σημαίνει τη “συνέχεια του λόγου”, την “κληρονομιά”. Μ’ άλλα λόγια, συνεπής σημαίνει πιστός στο παρελθόν, πιστός σ’ αυτό που άλλοι έβαλαν μέσα του.
Τώρα πια δεν πασχίζω να είμαι συνεπής με τη λογική, και θα μου άρεσε αν έκανες και εσύ το ίδιο.
Αυτό που θα ήθελα, θα ήταν να εναρμονιστώ, στο μέτρο του δυνατού, με τη λογική και, αν γίνεται, να βοηθήσω και άλλους να το καταφέρουν.
Αν είμαστε συνεπείς προς το παρελθόν μας, τότε είμαστε υποχρεωτικά δεμένοι πάνω του, κι αυτό σημαίνει ότι ζούμε όπως κάποιος απ’ το παρελθόν, κάποιος που υπήρξε κάποτε και μας άφησε τα αχνάρια του.
Ναι, α λ λ ά  ί σ ω ς  τ ό τ ε  ε γ ώ,  ν α  μ η ν  ε ί μ α ι  π ι α  ε γ ώ…
Αν επιμένω να είμαι συνεπής, τότε επιμένω να ζω μια συνεχώς επαναλαμβανόμενη ιστορία, κι αυτό σημαίνει ότι δεν επιτρέπω στη ζωή να μου προσφέρει τίποτα καινούργιο, κι ούτε κι εγώ προσφέρω ποτέ κάτι καινούργιο.
Ο γνώστης είναι κάποιος που ξέρει ποιος είναι ο ίδιος, κι όμως παραδέχεται χωρίς ντροπή ότι δεν μπορεί να προβλέψει τις μελλοντικές του πράξεις, ούτε διαθέτει τα κριτήρια για να αξιολογήσει σωστά τι θα συμβεί στο μέλλον και πως θα αντιδράσει στα γεγονότα.
Η Μάρθα Μόρις διασώζει αυτές τις παραδοσιακές συμβουλές:
Αν μένεις ακίνητος, δεν είσαι πια ποτάμι,
γίνεσαι βάλτος,
και η ζωή δεν κυλά μέσα από σένα.
Τα λουλούδια πάντα θα ανοίγουν την άνοιξη,
αλλά αν δεν ανοίξεις το παράθυρό σου
ποτέ δεν θα μυρίσεις το άρωμά τους.
Τα πουλιά πάντα θα γυρίζουν μετά το χειμώνα,
όμως, αν δε σηκώσεις το βλέμμα σου στον ουρανό,
ούτε που θα το πάρεις χαμπάρι.
Ο ήλιος, σίγουρα, θα βγει αύριο το πρωί,
όμως αν αφήσεις τις πόρτες σου κλειστές
οι ακτίνες ποτέ, μα ποτέ…
δεν θα φωτίσουν το δωμάτιό σου.
Στο δρόμο για τη σοφία θα μάθουμε ότι αν μένουμε παγιδευμένοι σε ορισμένες δικές μας σκέψεις, είναι πιθανό να υποφέρουμε. Και μπορεί να παραδεχόμαστε ότι η ζωή είναι μια πάλη ανάμεσα στην επιθυμία μας και την πραγματικότητα που μας επιβάλλεται, αλλά είναι και μια πάλη ανάμεσα στη δική μας συνεπή ταυτότητα και την αυθεντική αυθόρμητη ύπαρξη.
Αν κάνουμε την ακόλουθη μαθηματική πράξη:
Αυτό που νομίζω πως είμαι
+

Οι βλαβερές συνήθειές μου
+
Οι διαταγές που δέχομαι
+

Οι περιορισμοί που έχω αφομοιώσει

+
Το σύνολο των επιρροών μου

+
Το κενό όσων αρνήθηκα
…και βγάλουμε το άθροισμα, χωρίς να χρειάζεται επαλήθευση, θα πάρουμε σαν αποτέλεσμα την ταυτότητά μας.
Οι αναμνήσεις μας από την εποχή της άγνοιας, κλείνουν μέσα τους όλη την πίεση που έχουμε δεχτεί προκειμένου να καταλήξουμε συνεπείς, προβλέψιμοι κι ολόιδιοι μ’ αυτούς που καθόρισαν την ταυτότητα της διαπαιδαγώγησής μας.
Ως αναγνώριση, η κοινωνία λέει για τον συνεπή πως “δείχνει χαρακτήρα”.
Ένας δάσκαλος που πλησιάζει τη σοφία δεν δείχνει χαρακτήρα, όχι λόγω αδυναμίας του πνεύματος, αλλά γιατί δεν χρειάζεται ν’ αποδείξει τίποτα. Η συμπεριφορά του είναι πέρα από το χαρακτήρα, διότι ξέρει πως δεν έχει την πολυτέλεια να δίνει πάντοτε την ίδια απάντηση. Κι όπως είπαμε, ο χαρακτήρας κερδίζεται μόνο αν παραιτηθούμε από την αλλαγή.
Ένας γνώστης ανακαλύπτει ότι σημασία έχει να είναι κανείς εναρμονισμένος, ελεύθερος ανά πάσα στιγμή να είναι όπως είναι, ελεύθερος να βρίσκει τη συμπεριφορά που ταιριάζει στην ώρα, ελεύθερος να γίνει απρόβλεπτος χωρίς να νιώσει ενοχές αν απογοητεύσει τους άλλους.
Από το βιβλίο του Χόρχε Μπουκάι“Από την άγνοια στη σοφία”, εκδόσεις opera/animus.
 
Πηγή
Share on Google Plus

About apenanti oxthi

Μια άλλη ματιά στην λεωφόρο των πληροφοριών.